Linklerin Görülmesine İzin Verilmiyor
Linki Görebilmek İçin Üye Ol veya Giriş Yap

Seçimlerden sonra gündemin ön sıralarına tırmanan yeni anayasa konusundaki çalışmalar sürüyor. Askerî ihtilalin ardından hazırlanan 1982 Anayasası, baskıcı maddelerinin yanı sıra dili sebebiyle de sürekli eleştiriliyor. 
 
 
 
 
Hükümlerin yazımından kaynaklanan problemler, bazı maddelerin her hukukçu tarafından farklı yorumlanmasına yol açıyor. En son örnek cumhurbaşkanlığı seçiminde yaşandı. Anayasa'nın 102. maddesindeki muğlaklık Türkiye'yi uzun süre uğraştırdı. Yeni anayasada benzer sıkıntıların yaşanmaması için dil ve cümle yapısının iyi incelenmesi gerekiyor. Meclis Anayasa Komisyonu Başkanı Prof. Dr. Burhan Kuzu, hazırlanan taslağın Türk Dil Kurumu'na da gönderilerek görüş isteneceğini belirtti. Zaman'ın sorularını cevaplayan Türk Dil Kurumu Başkanı Şükrü Haluk Akalın da, 'anlaşılması zor' metinler ortaya çıkmaması için yeni anayasayı incelemek istediklerini söyledi.

Anayasa dilinin anlaşılır olması gerektiğini belirten Türk Dil Kurumu Başkanı Şükrü Haluk Akalın, kelime, terim ve cümle yapısı açından Meclis'e hizmet vermeye hazır olduklarını kaydetti. Mevcut Anayasa'da yoruma açık çok sayıda hüküm bulunduğuna dikkat çeken Akalın, öncelikle farklı yorumların ortaya çıkmasını engellemek gerektiğini söyledi. Akalın, Anayasa'nın ötesinde tüm kanunların dil açısından çok iyi incelenmesinin gerektiğini belirtirken, "Mevcut Anayasa'da farklı yorumların ortaya çıktığını ve birtakım sorunların doğduğunu gördük. Kanunların dili konusunda, henüz taslak halinde TDK'nın görüşüne başvurulması çok yararlı olur. TBMM'ye gönderildikten sonra dil konusunda değişiklik kolay olmuyor" ifadelerini kullandı.

TBMM Anayasa Komisyonu Başkanı Burhan Kuzu da, mevcut Anayasa'nın dilinin çok kötü olduğunu ve Anayasa hazırlanırken dil uzmanlarına danışmak gerektiğini söyledi. Kuzu, şöyle konuştu: "Yeni anayasa taslağını dil uzmanlarının da incelemesi gerekir. Metin son şekline geldiğinde virgülü, noktası, vurgusu konularında dilcilerin okumasında yarar var. Ancak bu kontrolü anayasayı hazırlayan komisyon üyeleriyle, TDK uzmanlarının birlikte yapması gerekir. Aksi takdirde dili doğru olduğu halde içeriği yanlış olabilir"

Meclis, TDK'nın görüşünü alınca mortgage 'tutsat' olmuştu

TBMM'nin çıkardığı yasalarda TDK'nın görüşünü almaması nedeniyle dil konusunda önemli problemler yaşanıyor. 10. Cumhurbaşkanı Ahmet Necdet Sezer de bazı kanunları 'dil sorunları' nedeniyle veto etmişti. Eski TBMM Başkanı Bülent Arınç, geçen yıl, yasa hazırlıkları sırasında TDK'nın görüşüne başvurulacağını belirtmişti. Bu çerçevede, ABD'de mortgage olarak bilinen konut edindirme yöntemine ilişkin kanun, TDK'nın önerisi doğrultusunda 'Tutsat Yasası' adıyla TBMM'ye geldi. TDK da, kanunun kendi önerdikleri isimle çıkması üzerine TBMM'ye teşekkür etti.

Yeni Anayasa'nın dil konusunda incelenmesi gerektiği tartışmaları devam ederken AK Parti İzmir Milletvekili İbrahim Hasgür'ün daha ilginç bir görüşü var. Matematik profesörü ve hukuk doktoru olan Hasgür, anayasa taslağını hazırlayan komisyonda mutlaka bir matematik uzmanının olması gerektiğini düşünüyor. Mevcut Anayasa'daki anlaşılması zor ifadeleri 1982 Anayasası'nı hazırlayan komisyonda matematik uzmanı olmamasına bağlayan Hasgür, "Anayasa, '2x2=4 eder' şeklinde açık ve net ifadelerle yazılmalı. Hükümler arasında mantık ve tutarlılık olmalı. Bir ilkokul öğrencisi dahi okuduğunda Anayasa'yı anlamalı. Maddelerde yer alan hükümler 3-4 kelimeden oluşmalı." görüşünde.
 
Habib Güler
Zaman